Πρωτόγνωρες προκλήσεις καλούνται να διαχειριστούν οι επιχειρήσεις στην Ελλάδα, καθώς βρίσκονται αντιμέτωπες με σοβαρές ελλείψεις στη χρηματοδότηση, δαιδαλώδη γραφειοκρατία, ενεργειακές επιβαρύνσεις, τον γρίφο της πράσινης μετάβασης και την ανάγκη ενσωμάτωσης της τεχνητής νοημοσύνης, ενώ ταυτόχρονα πασχίζουν να βρουν προσωπικό με σύγχρονες δεξιότητες. Αυτές οι δυσκολίες – ανεξαρτήτως μεγέθους – δοκιμάζουν τα όρια αντοχής και ανταγωνιστικότητας στον ελληνικό επιχειρηματικό κόσμο, μέσα σε ένα περιβάλλον αυξημένης διεθνούς αβεβαιότητας.
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα του “EY Entrepreneurship Barometer Ελλάδα 2026”, ακόμα και αν αρκετές επιχειρήσεις σχεδιάζουν προσλήψεις και επενδύσεις το άμεσο μέλλον, η ανησυχία τους παραμένει έντονη για τα σημαντικά εμπόδια που καλούνται να ξεπεράσουν. Η επιτακτική ανάγκη για παραγωγικό μετασχηματισμό της ελληνικής οικονομίας δεν επιτρέπει καμία εφησυχασμό.
Οι επιχειρηματίες στη χώρα έχουν αναγνωρίσει πλέον το πόσο καθοριστική είναι η καινοτομία και επιδιώκουν να υιοθετήσουν νέες τεχνολογίες. Ενδεικτικό είναι πως το 83% αύξησε τη χρήση των εργαλείων AI τον τελευταίο χρόνο, ωστόσο οι σχετικές επενδύσεις παραμένουν περιορισμένες: το 39% ξόδεψε έως 25.000 ευρώ τα τελευταία τρία χρόνια, ενώ το 20% δε δαπάνησε τίποτα.
Πράσινο φως στις επενδύσεις αλλά… επιφυλάξεις!
Το κλίμα αισιοδοξίας έχει περιοριστεί σε σχέση με πέρυσι, καθώς η πολυπλοκότητα του θεσμικού πλαισίου (78%) και η επιμονή της γραφειοκρατίας παραμένουν τεράστια αναχώματα στην επιχειρηματική πρόοδο. Όσοι σκέφτονται να επενδύσουν τον προσεχή χρόνο, εστιάζουν στις άμεσες ψηφιακές μεταμορφώσεις των επιχειρήσεών τους (63%), όμως βασίζονται κυρίως σε ίδια κεφάλαια (66%), λόγω περιορισμένης πρόσβασης σε δανεισμό και υψηλών επιτοκίων.
Παράλληλα, ενώ πάνω από το 53% των επιχειρήσεων δείχνει πρόθυμο να ενισχύσει το εργατικό δυναμικό, να βρει υποψήφιους με τις απαιτούμενες δεξιότητες είναι για το 70% ένας γρίφος χωρίς λύση.
«Ξεκάθαρος μετασχηματισμός ή παρακμή»
Η Ευτυχία Κασελάκη, επικεφαλής EY Private στην Ελλάδα, τόνισε πως η αβεβαιότητα της διεθνούς σκηνής και η πιεστική ανάγκη παραγωγικού μετασχηματισμού δημιουργούν ένα περιβάλλον όπου καμία επιχείρηση δεν μπορεί να εφησυχάσει. Η στρατηγική πορεία προς την τεχνητή νοημοσύνη και τις ευέλικτες δομές είναι μονόδρομος για τη βιωσιμότητα και την ανθεκτικότητα των ελληνικών εταιρειών.
Σημαντική, ωστόσο, εμφανίζεται η υστέρηση στη χρηματοδότηση, όπως επεσήμανε ο Μάρκος Βερέμης κατά τη διάρκεια της παρουσίασης του «Barometer Ελλάδα 2026» της EY, αναφέροντας ότι οι άμεσες ξένες επενδύσεις αντιστοιχούν μόλις στο 25% του ελληνικού ΑΕΠ, όταν στην Ευρώπη ξεπερνούν το 50%. Παράλληλα, το 95% των ελληνικών εταιρειών είναι μικρού μεγέθους (κάτω των 10 ατόμων), γεγονός που αποτελεί τροχοπέδη για τη διεθνή ανταγωνιστικότητα και την καινοτομία.
Ο Θεόδωρος Φέσσας (Quest Συμμετοχών) αναφέρθηκε στις αρνητικές επιπτώσεις της πολυνομίας, ενώ ο Βασίλης Κάτσος (VNK Capital) τόνισε ότι, παρά το βελτιωμένο τραπεζικό τοπίο και τη φιλικότερη στάση προς τις επενδύσεις, λείπει από τη χώρα ένα σαφές σχέδιο επιχειρηματικής ανάπτυξης.
Οι ΜμΕ στα όρια
Για τις μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις, τα εμπόδια είναι ακόμη πιο μεγάλα, σύμφωνα με την πρόσφατη έρευνα του Βιοτεχνικού Επιμελητηρίου Αθήνας (ΒΕΑ) σε συνεργασία με την KPMG: το αυξημένο κόστος λειτουργίας, η φορολογία, η γραφειοκρατία, η δυσκολία χρηματοδότησης και η έλλειψη ειδικευμένου προσωπικού εξουθενώνουν τους μικρομεσαίους επιχειρηματίες, τόνισε ο πρόεδρος του ΒΕΑ κ. Κωνσταντίνος Δαμίγος. Παρά τα σημάδια οικονομικής βελτίωσης, η πλειονότητα των ελληνικών επιχειρήσεων συνεχίζει να δίνει έναν σκληρό αγώνα για επιβίωση και ανάπτυξη.
