Όταν ένας αγαπημένος φεύγει χωρίς να αφήσει διαθήκη, ξεκινούν αμέσως τα ερωτήματα για το ποιος θα κληρονομήσει την περιουσία του και ποια είναι τα ακριβή ποσοστά. Η διαδικασία εξ αδιαθέτου κληρονομικής διαδοχής προβλέπει συγκεκριμένη σειρά που καθορίζει τους δικαιούχους, αποκαλύπτοντας συχνά απρόσμενους αποδέκτες έως και το ελληνικό κράτος εάν δεν υπάρχουν συγγενείς.
Η Ελένη Κοντογεώργου, πρόεδρος του Συμβολαιογραφικού Συλλόγου Αθηνών-Πειραιά-Αιγαίου και Δωδεκανήσου, εξηγεί στην εφημερίδα «Τα Νέα» όλα τα στάδια της διαδικασίας:
1η Τάξη: Στο πρώτο επίπεδο δικαιούνται την κληρονομιά ο/η σύζυγος και τα παιδιά. Η χήρα ή ο χήρος λαμβάνει το 1/4 της κληρονομιάς – ωστόσο, νομοσχέδιο που αναμένουμε άμεσα μπορεί να αυξήσει το ποσοστό σε 1/3 όταν υπάρχει μόνο ένα παιδί. Αν υπάρχουν περισσότερα παιδιά, ο σύζυγος κρατά το 1/4 και το υπόλοιπο 3/4 μοιράζεται ισόποσα στα παιδιά. Σε περίπτωση που κάποιο παιδί έχει ήδη φύγει ή αποποιηθεί, το μερίδιό του περνά στα δικά του παιδιά και, αν δεν υπάρχουν, στα αδέρφια του.
2η Τάξη: Αν λείπουν τα παιδιά, η περιουσία περνά στους γονείς, τα αδέρφια και τους απογόνους τους. Σε αυτή την περίπτωση, ο/η σύζυγος λαμβάνει το μισό, ενώ το υπόλοιπο μισό κατανέμεται στους λοιπούς συγγενείς της δεύτερης τάξης.
3η Τάξη: Αν δεν βρεθεί κανείς στις προηγούμενες τάξεις, η σειρά περνά στους παππούδες, γιαγιάδες και τους απογόνους τους, με τον/την σύζυγο να διατηρεί δικαίωμα στο 1/2 της περιουσίας.
4η Τάξη: Ακολουθούν οι προπαππούδες και προγιαγιάδες.
5η Τάξη: Αν δεν ζει κανένας συγγενής από τις παραπάνω τάξεις, ο επιζών σύζυγος γίνεται μοναδικός κληρονόμος. Επιπλέον, αυτομάτως του ανήκουν έπιπλα, οικιακά σκεύη και ρούχα που χρησιμοποιούσαν από κοινού.
Δικαίωμα στην κληρονομιά εξασφαλίζει και ο επιζών συμβίος (με σύμφωνο τουλάχιστον τριών ετών), με εξαίρεση περιπτώσεις διαζυγίου προτού επισυμβεί ο θάνατος.
6η Τάξη: Αν δεν βρεθεί ούτε σύζυγος ούτε άλλος συγγενής, τότε όλη η περιουσία καταλήγει στο Δημόσιο, το οποίο αποδέχεται την κληρονομιά μέσω απογραφής.
Όλη αυτή η πολύπλοκη αλλά δίκαιη διαδικασία καθορίζει με απόλυτη σαφήνεια ποιος θα βρεθεί με τα κλειδιά της περιουσίας στο χέρι, ακόμη κι όταν όλα μοιάζουν αβέβαια.
