Επιστήμονες έλυσαν ένα από τα μεγάλα μυστήρια της αστρονομίας, βάζοντας τέλος στη σύγχυση που επικρατούσε για το πού ακριβώς σταματά η δημιουργία νέων άστρων στον Γαλαξία μας. Με πρωτοποριακή έρευνα, διεθνής ομάδα αστρονόμων, υπό την ηγεσία του Dr. Karl Fiteni από το Πανεπιστήμιο Insubria, καθόρισε ότι ο ‘ζωντανός’ δίσκος γέννησης άστρων εκτείνεται έως και 40.000 έτη φωτός από το γαλαξιακό κέντρο. Τα ευρήματα δημοσιεύτηκαν στη Monthly Notices of the Royal Astronomical Society και παρουσιάστηκαν επίσημα στις 21 Απριλίου.
Ένα σπάνιο «U» στην ηλικία των άστρων
Χρησιμοποιώντας πάνω από 100.000 γιγάντιους αστέρες καθώς και δεδομένα από τα προγράμματα LAMOST, APOGEE και τον δορυφόρο Gaia, ανακάλυψαν μια απροσδόκητη ‘U’ καμπύλη: Όσο ξεμακραίνουμε από το κέντρο, τα άστρα συνήθως νεότερα, αλλά από τα 35.000-40.000 έτη φωτός και πέρα, ξαφνικά αυξάνεται η μέση ηλικία τους. Αυτό μαρτυρά το φυσικό όριο όπου ο Γαλαξίας μας μπορεί πλέον να δημιουργήσει νέα αστέρια!
Το μυστήριο της ύπαρξης άστρων εκτός ορίου
Η εξήγηση προέκυψε από προσομοιώσεις: Ορισμένα παλιά άστρα βρίσκονται πέρα από το φράγμα εξαιτίας της ‘ακτινικής μετανάστευσης’ – μια αργή, ανεπαίσθητη μετακίνηση προς το εξωτερικό του Γαλαξία μέσω βαρυτικών κυμάτων των σπειροειδών βραχιόνων. Γι’ αυτό μόνο αστέρια μεγάλης ηλικίας εντοπίζονται τόσο μακρινά από το κέντρο.
Γιατί σταματά η διαδικασία δημιουργίας;
Παρότι οι λόγοι που ‘παγώνει’ η παραγωγή νέων άστρων δεν έχουν διευκρινιστεί πλήρως, υποψιάζονται ότι εμπλέκονται παράγοντες όπως η βαρυτική επίδραση της γαλαξιακής ράβδου και παραμορφώσεις στον εξωτερικό δίσκο. Στο μέλλον, εξελιγμένα μέσα όπως τα 4MOST και WEAVE αναμένεται να αποκαλύψουν ακόμη περισσότερα για τα σύνορα μεταξύ ζωής και ‘σιωπής’ στον Γαλαξία.
Όπως τονίζει ο καθηγητής Laurent Eyer από το Πανεπιστήμιο Γενεύης: «Ο Gaia επιτέλους αποκαλύπτει τα καλά κρυμμένα μυστικά της κοσμικής μας γειτονιάς». Αναμφίβολα, αυτή η ανακάλυψη αλλάζει όσα πιστεύαμε για τη γέννηση των αστεριών και θέτει τις βάσεις για ακόμη πιο συναρπαστικές αποκαλύψεις.
