Μετά από μια περίοδο παρατεταμένης αβεβαιότητας και καθυστέρησης στις συνομιλίες για ειρήνη στη Μέση Ανατολή, η πρόσφατη σημαντική πρόοδος έχει αναζωογονήσει την εμπιστοσύνη των αγορών. Οι χρηματιστηριακοί δείκτες διατήρησαν τη δυναμική τους βασιζόμενοι στις προσδοκίες εξομάλυνσης, ενώ οι επενδυτές στήριξαν αυτό το σενάριο ακόμη και στα δύσκολα.
Εξαιρετικά μέτρα, όπως ο περιορισμός της ζήτησης, η αξιοποίηση στρατηγικών ενεργειακών αποθεμάτων, καθώς και η διεύρυνση των πηγών και οδεύσεων προμήθειας ενέργειας, λειτούργησαν καταλυτικά για τη σταθεροποίηση των τιμών εν μέσω ενός σοκ που φαινόταν να ξεπερνά τις κρίσεις πετρελαίου του ’70. Χάρη και στην πρόοδο που σημειώθηκε στη μετάβαση προς καθαρότερη ενέργεια, οι πιέσεις στην αγορά περιορίστηκαν αισθητά.
Το τελευταίο διάστημα, οι τιμές του αργού πετρελαίου κυμαίνονται στα χαμηλότερα επίπεδα από τον Μάρτιο, αν και παραμένουν ερωτηματικά γύρω από το πότε θα επανέλθει η πλήρης σταθερότητα στον ενεργειακό τομέα, ακόμη και αν εφαρμοστεί χωρίς εμπόδια μια ειρηνευτική συμφωνία.
Εφόσον συνεχιστεί αυτή η βελτίωση, το βασικό σενάριο για την ευρωπαϊκή και παγκόσμια οικονομία προβλέπει ήπια επιβράδυνση της ανάπτυξης και αύξηση του πληθωρισμού, η οποία όμως εκτιμάται ότι θα αντιστραφεί μέχρι το τέλος του επόμενου έτους. Η αυστηροποίηση της νομισματικής πολιτικής και οι υψηλότερες τιμές των επιτοκίων που έχει ήδη εφαρμόσει η ΕΚΤ δεν κλόνισαν την εμπιστοσύνη των αγορών, που σταδιακά σταθεροποιούνται.
Οι κίνδυνοι για την οικονομική δραστηριότητα και τα δημοσιονομικά των πιο ευάλωτων χωρών περιορίζονται, την ώρα που η προσοχή μετατοπίζεται στις προοπτικές των επιχειρήσεων. Στις Ηνωμένες Πολιτείες, το κύμα πρωτοβουλιών και επενδύσεων γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη απογειώνει τα αποτελέσματα των επιχειρηματικών κολοσσών και η διάθεση των επενδυτών για ανάληψη νέων ρίσκων ενισχύεται διαρκώς.
Οι συνθήκες που διαμορφώνονται δίνουν νέα δυναμική σε ένα επενδυτικό ρεύμα που ήδη βρίσκεται σε προχωρημένο στάδιο, ενώ η ευνοϊκή συγκυρία ωφελεί και την ελληνική οικονομία – ειδικότερα τώρα, που η επιχειρηματικότητα στη χώρα γίνεται πιο εξωστρεφής και προσελκύει ενδιαφέρον από διεθνή και εγχώρια κεφάλαια.
Ύστερα από το πιθανό ράλι των αγορών, το βάρος πέφτει πλέον στο κατά πόσο οι μεγάλες επενδύσεις θα αποδώσουν καρπούς, διαμορφώνοντας τα οικονομικά δεδομένα των ερχόμενων ετών. Ειδικά στον χώρο της τεχνητής νοημοσύνης οι αποτιμήσεις είναι υψηλές και δύσκολα υπολογίσιμες με τα έως τώρα πρότυπα, ωστόσο το κλίμα αισιοδοξίας διαχέεται και σε άλλους κλάδους και περιοχές. Παρ’ όλα αυτά, αν αποδειχθεί ότι η αισιοδοξία είναι υπερβολική, δεν αποκλείεται να οδηγηθούμε σε νέες αναταράξεις.
*Ο Νίκος Σ. Μαγγίνας είναι επικεφαλής οικονομολόγος της Εθνικής Τράπεζας.
