Μια εντυπωσιακή αποκάλυψη από τον αρχαιολογικό χώρο της Πομπηίας επαναφέρει στο προσκήνιο την ανθρώπινη πλευρά της καταστροφής του Βεζούβιου το 79 μ.Χ. Οι αρχαιολόγοι εντόπισαν απομεινάρια που ανήκαν σε γιατρό, ο οποίος προσπάθησε να ξεφύγει από την φονική έκρηξη κουβαλώντας μαζί του τα πολύτιμα εργαλεία του επαγγέλματός του.
Το εύρημα ήρθε στην επιφάνεια έπειτα από δεκαετίες, κατά την επανεξέταση εκμαγείου ανθρώπου που είχε ανασκαφεί το 1961 στον περίφημο «Κήπο των Φυγάδων» (Orto dei Fuggiaschi) της Πομπηίας. Οι ερευνητές αποκάλυψαν μια μικρή θήκη καλά κρυμμένη στον γύψο του εκμαγείου και συνέλεξαν στοιχεία που αξιοποίησαν με σύγχρονες τεχνολογίες.
Η περιοχή φιλοξενούσε εκείνη την εποχή έναν αμπελώνα, ενώ τα εκμαγεία δεκατεσσάρων θυμάτων που εντοπίστηκαν εκεί μαρτυρούν τον αγώνα για επιβίωση εκείνων των τραγικών στιγμών. Νέα ανάλυση ανέδειξε ένα σπάνιο προσωπικό σετ: μικρό κουτί από οργανική ύλη, βαλίτσα με πολύτιμα χάλκινα και ασημένια νομίσματα και ένα πλήρες ιατρικό σετ, στοιχεία που μαρτυρούν την ταυτότητα του θύματος.
Αποκρυπτογράφηση της ταυτότητας του γιατρού
Στο γηροκομείο Maria Rosaria της Πομπηίας, πραγματοποιήθηκαν ακτινογραφίες και αξονικές τομογραφίες που αποκάλυψαν στο εσωτερικό του κουτιού σχιστολιθική πλάκα – μέσο παρασκευής φαρμάκων ή καλλυντικών – μαζί με μεταλλικά εργαλεία ταυτισμένα ως χειρουργικά όργανα. Τα αποτελέσματα ενισχύουν την άποψη ότι ο νεκρός ήταν γιατρός, φωτίζοντας μια άγνωστη πτυχή της ζωής στην Πομπηία.
Με την αξιοποίηση αξονικών τομογραφιών με υποβοήθηση τεχνητής νοημοσύνης και τρισδιάστατων μοντέλων, οι επιστήμονες κατάφεραν να μελετήσουν σε βάθος το περιεχόμενο χωρίς να καταστρέψουν το εύρημα, ανοίγοντας νέους ορίζοντες για τις έρευνες των ιστορικών εκμαγείων. Εντυπωσιάζει, επίσης, η πολύπλοκη μηχανική του κουτιού που είχε εξελιγμένο σύστημα ασφαλείας.
Αναβίωση μιας χαμένης ζωής
Το ερευνητικό πρόγραμμα είναι αποτέλεσμα συντονισμένης εργασίας πολλών ειδικοτήτων: αρχαιολόγων, συντηρητών, ανθρωπολόγων, βοτανολόγων, νομισματολόγων, ακτινολόγων και τεχνικών μοντελοποίησης, που κατάφεραν να αποκαταστήσουν όχι μόνο ένα αντικείμενο, αλλά και ολόκληρο το αφήγημα μιας ζωής που χάθηκε ξαφνικά.
Ο διευθυντής του αρχαιολογικού πάρκου της Πομπηίας, Gabriel Zuchtriegel, δήλωσε χαρακτηριστικά: «Αυτοί οι άνθρωποι ήταν επαγγελματίες αφοσιωμένοι στην επιστήμη τους, έτοιμοι ακόμα και στις πιο δύσκολες στιγμές να στηρίξουν όσους είχαν ανάγκη. Ο γιατρός είχε μαζί του τα απαραίτητα όργανα, ίσως για να ξαναρχίσει αλλού, ίσως για να σώσει άλλες ζωές. Αυτή η μικρή αλλά μεγάλη ανακάλυψη αφιερώνεται σε όλους όσους ασκούν σήμερα το ευγενές λειτούργημα του γιατρού με ανιδιοτέλεια και υψηλό αίσθημα καθήκοντος».
