Επιστήμονες σοκάρουν με τις νέες αποκαλύψεις για το ηφαίστειο των Μεθάνων: Παρά το γεγονός ότι θεωρήθηκε ανενεργό για πάνω από 100.000 χρόνια, νέες έρευνες φέρνουν στην επιφάνεια μια αόρατη, υπόγεια δραστηριότητα που παραμένει αδιάκοπη ακόμα και στη διάρκεια «ησυχασμένων» περιόδων.
Μια διεθνής ερευνητική ομάδα με επικεφαλής από το ETH Zurich, εξετάζοντας λεπτομερώς την ηφαιστειακή πορεία των τελευταίων 700.000 ετών, κατάφερε να εντοπίσει συνολικά 31 εκρήξεις. Ειδικοί συνέλεξαν δείγματα από λάβες, υλικά και ηφαιστειακές τέφρες ενώ παράλληλα ανέλυσαν 1.250 μικρούς κρυστάλλους ζιργκόν που δρουν ως αποθηκευτικοί χώροι πληροφοριών για το παρελθόν του ηφαιστείου.
Τα ευρήματά τους δείχνουν ότι, ακόμη και στα διαστήματα όπου έμοιαζε εντελώς ανενεργό (για 110.000 χρόνια), το ηφαιστειακό σύστημα κάτω από τα Μέθανα συνέχιζε να «ζει» με ενισχυμένη υπόγεια δραστηριότητα. Η παραγωγή μάγματος όχι μόνο συνεχίστηκε, αλλά ο υπόγειος μαγματικός θάλαμος διευρύνθηκε σημαντικά, με τους κρυστάλλους ζιργκόν να σχηματίζονται με ακόμη ταχύτερους ρυθμούς.
Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο Science Advances, ανατρέπει την παλιά ιδέα ότι μια μακρόχρονη παύση σημαίνει ασφαλή, οριστική σιγή. Αντιθέτως, αποδεικνύεται πως μια περίοδος ηρεμίας μπορεί να είναι το διάλειμμα πριν από μια νέα περίοδο εκρήξεων. Το «κλειδί», σύμφωνα με τον επικεφαλής Ραζβάν-Γκάμπριελ Ποπά, κρύβεται στο υδαρές μάγμα, το οποίο επιβραδύνει την άνοδό του, αποτρέποντας εκρήξεις για αιώνες. Όταν το μάγμα χάνει υγρασία, όμως, ο κίνδυνος επανεμφανίζεται απρόσμενα.
Τα συμπεράσματα αυτής της έρευνας προκαλούν αναθεώρηση για όσα θεωρούμε σήμερα σβησμένα ή «ήσυχα» ηφαίστεια· πολλά μπορεί να κρύβουν παρόμοιες εκπλήξεις στο υπέδαφος. Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι τέτοια ηφαίστεια ενδέχεται να «αποθηκεύουν» ενέργεια, καθιστώντας τα μελλοντικά ακόμη πιο ισχυρά αν επανενεργοποιηθούν.
Ο επικεφαλής της μελέτης επισημαίνει ότι τα Μέθανα προς το παρόν δεν ταξινομούνται ως επικίνδυνο ηφαίστειο, αλλά μια μακροχρόνια ύφεση θα μπορούσε να τα μετατρέψει σε απειλή. Αντίστοιχα δεδομένα έχουν καταγραφεί και σε άλλα σημεία του κόσμου, όπως το ηφαίστειο Τσιομαντούλ στα Καρπάθια, τονίζοντάς μας ότι οι απειλές συχνά σιγοβράζουν αθόρυβα κάτω από τα πόδια μας.
Η συνεχιζόμενη παρακολούθηση θεωρείται απαραίτητη, καθώς υπόγειοι θάλαμοι μάγματος μπορούν να σχηματιστούν χωρίς εμφανή προειδοποίηση, δικαιολογώντας τον ενισχυμένο φόβο και το ενδιαφέρον για τη δραστηριότητα των ελληνικών ηφαιστείων.
