Ο Τζόναθαν Χάκετ, βετεράνος ανακριτής του αμερικανικού Σώματος Πεζοναυτών με πολυετή πείρα σε μυστικές επιχειρήσεις και ειδικός σε ανορθόδοξο πόλεμο, αποκαλύπτει στα «ΝΕΑ Σαββατοκύριακο» κρίσιμα σημεία για τον ρόλο των Κούρδων στο σύγχρονο Ιράν. Ο Χάκετ, που έχει υπηρετήσει στη DIA και τη NSA των ΗΠΑ, εστιάζει στην πολυδιάστατη φύση των κουρδικών οργανώσεων και αναδεικνύει τρεις βασικούς άξονες: ποια είναι αυτά τα κινήματα, ποια είναι τα σχέδιά τους και ως πού θα φτάσουν για να τα εκπληρώσουν.
Η κουρδική πολιτική ταυτότητα, σύμφωνα με τον Χάκετ, χτίστηκε πάνω στην γεωπολιτική κατακερματισμό του 20ού αιώνα, όταν το Κουρδιστάν μοιράστηκε ανάμεσα σε Ιράκ, Συρία, Τουρκία και Ιράν. Εκεί ξεπήδησαν πολυάριθμες οργανώσεις με διαφορετικές ιδεολογίες και αντιπαλότητες μεταξύ τους, σχηματίζοντας ένα πολυεπίπεδο μωσαϊκό. Μερικές φτάνουν μέχρι την απαίτηση για ανεξαρτησία, άλλες επιδιώκουν αυτονομία εντός των υφιστάμενων κρατών, και κάποιες τροποποιούν την τακτική τους ανάλογα με τα δεδομένα.
Η διακύμανση αυτή αποκτά ιδιαίτερη αξία όταν πρόκειται για το Ιράν. Ο Χάκετ εξηγεί ότι αρκετές κουρδικές οργανώσεις συγκρούονται με το ιρανικό καθεστώς εδώ και δεκαετίες, έχοντας δεχθεί αλλεπάλληλες επιθέσεις. Όμως οι επιδιώξεις τους διαφέρουν και αυτό δυσκολεύει οποιοδήποτε εξωτερικό σχέδιο στήριξης. Σε αυτό το πλαίσιο, η τακτική του ανορθόδοξου πολέμου αποκτά προβάδισμα, όπου τρίτες χώρες στηρίζουν ένοπλες ομάδες για να αποσταθεροποιήσουν έναν αντίπαλο.
Η στάση της Τουρκίας είναι ιδιαίτερα επιφυλακτική. Όπως αποκαλύπτει ο Χάκετ, η Άγκυρα παρακολουθεί με ανησυχία κάθε ενίσχυση κουρδικών δυνάμεων, φοβούμενη αντίκτυπο στο δικό της εσωτερικό. Γι’ αυτό, κάθε στρατιωτική ενέργεια που στηρίζεται αποκλειστικά σε Κούρδους μπορεί να πυροδοτήσει αντιδράσεις από την Τουρκία. Αντίθετα, η συμμετοχή των Αζέρων στην εξίσωση θα μετρίαζε τις αντιδράσεις λόγω των στενών δεσμών της Άγκυρας με το Αζερμπαϊτζάν.
Ο Χάκετ επισημαίνει ακόμη το πρόβλημα αξιοπιστίας που νιώθουν οι Κούρδοι έναντι της Δύσης, καθώς πολλές κουρδικές οργανώσεις θεωρούν πως εγκαταλείφθηκαν από τις ΗΠΑ – ειδικά στη Συρία. Αυτό κάνει τους Κούρδους πλέον πιο δύσπιστους και πρόθυμους να ζητούν απτά οφέλη σε κάθε ενδεχόμενη συνεργασία. Ο ειδικός εκτιμά ότι θα υπάρξει μάλλον επανάληψη όσων συνέβησαν το 1946, όταν ιδρύθηκε προσωρινό κουρδικό κράτος στο δυτικό Ιράν που γρήγορα διαλύθηκε κάτω από πιέσεις. Πιθανή εξέγερση ή περιορισμένη αυτονομία ίσως εμφανιστεί ξανά, αλλά χωρίς ισχυρή διεθνή υποστήριξη δύσκολα θα μακροημερεύσει.
