Αν και τα επίσημα στοιχεία δείχνουν τον πληθωρισμό στην ευρωζώνη να έχει φτάσει κοντά στον «πολυπόθητο» στόχο του 2%, ο εφιάλτης της ακρίβειας παραμένει ζωντανός στο πιάτο των πολιτών. Η πραγματικότητα για τα είδη διατροφής εξακολουθεί να προβληματίζει, καθώς ο δείκτης τιμών τους συνεχίζει να πιέζει τα ήδη κουρασμένα νοικοκυριά, όπως προκύπτει από τα δεδομένα της Eurostat και τις αναλύσεις της ΕΚΤ. Μπορεί ο πληθωρισμός στα τρόφιμα να περιορίστηκε στο 2,4% τον Δεκέμβριο, όμως η μέση αύξηση για ολόκληρο το 2025 ήταν στο 2,9%, εδραιώνοντας τα τρόφιμα ως βασικό τροφοδότη των ανατιμήσεων.
Το πιο ανησυχητικό είναι ότι η ακρίβεια προέρχεται κυρίως από πολύ συγκεκριμένες κατηγορίες. Το βοδινό κρέας, τα είδη καφέ, το τσάι, το κακάο και τα γλυκίσματα ευθύνονται για τη μισή σχεδόν αύξηση στις τιμές τροφίμων, αν και αποτελούν μικρό μέρος των συνολικών αγορών. Ειδικά το κρέας πρωταγωνιστεί, με τις τιμές του βοδινού στην Ισπανία να είναι αυξημένες κατά 54% σε σχέση με τα επίπεδα πριν από την πανδημία, ενώ διεθνώς το ζωντανό βοοειδές έχει σημειώσει σχεδόν 90% άνοδο από το 2020. Η αιτία γι’ αυτή τη διαρκή ανατίμηση, όπως τονίζει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, είναι βαθιά δομική: γήρανση των κτηνοτρόφων, λιγότερα κοπάδια, αύξηση του κόστους παραγωγής και περιβαλλοντικές πιέσεις, κάνοντας το φαινόμενο να μοιάζει ιδιαίτερα ανθεκτικό στο χρόνο.
Αντίστοιχες πιέσεις καταγράφονται στον καφέ, όπου η ζήτηση αυξάνει παγκοσμίως, ενώ τα επίπεδα παραγωγής, αν και υψηλά, δεν επαρκούν για να δημιουργήσουν σημαντικά αποθέματα. Η Ευρώπη βρίσκεται στο επίκεντρο, ως ο μεγαλύτερος εισαγωγέας καφέ παγκοσμίως, γεγονός που την καθιστά ευάλωτη στις αναταράξεις.
Η κατάσταση στο κακάο διαφέρει: ύστερα από εκτίναξη των τιμών τα προηγούμενα χρόνια, η αγορά παρουσιάζει μια σχετική αποκλιμάκωση, καθώς η προσφορά ενισχύθηκε και η ζήτηση μετριάστηκε. Δεν ισχύει όμως το ίδιο για το «καλάθι» των υπόλοιπων βασικών προϊόντων, με την FAO να επιβεβαιώνει ότι τα κλιματικά φαινόμενα, το αυξημένο κόστος ενέργειας και οι γεωπολιτικές αναταράξεις διατηρούν την πίεση.
Παρόλα αυτά, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα δηλώνει συγκρατημένη αισιοδοξία, εκτιμώντας πως οι μισές κατηγορίες προϊόντων δείχνουν σημάδια σταδιακής αποκλιμάκωσης και οι καταναλωτές θα δουν αργά αλλά σταθερά κάποια ανακούφιση. Μέχρι τότε όμως, προϊόντα καθημερινής χρήσης συνεχίζουν να διαμορφώνουν την αίσθηση ενός αδυσώπητου πληθωριστικού κύματος στα σουπερμάρκετ, επηρεάζοντας κάθε οικογενειακό προϋπολογισμό και δημιουργώντας το αίσθημα πως η ακρίβεια δεν τελειώνει ποτέ.
