Για περισσότερες από τέσσερις δεκαετίες θα διαρκέσει η εξόφληση των δανείων που συνδέονται με τα μνημόνια στη χώρα, καθώς οι συνολικές υποχρεώσεις φτάνουν σε ασύλληπτα ύψη, ξεπερνώντας τα 230 δισεκατομμύρια ευρώ! Παρά τις διαβεβαιώσεις περί υποχώρησης του δημόσιου χρέους, οι Έλληνες φορολογούμενοι θα συνεχίσουν να σηκώνουν το βάρος πληρωμών μέχρι το μακρινό 2070, όπως αποκαλύπτει η πιο πρόσφατη έκθεση του Ελληνικού Δημοσιονομικού Συμβουλίου (ΕΔΣ) για το 2026.
Η Ελλάδα έχει λάβει συνολικά 288,7 δισ. ευρώ σε ευρωπαϊκά δάνεια κατά την περίοδο κρίσης (2010-2018), από τον μηχανισμό σταθερότητας EFSF, τον ESM, αλλά και τις χώρες-μέλη της ευρωζώνης. Μέχρι στιγμής έχουν εξοφληθεί περίπου 77 δισ. ευρώ (περιλαμβανομένων και των 32,1 δισ. ευρώ του ΔΝΤ), όμως το υπόλοιπο 211,4 δισ. ευρώ πρέπει να αποπληρωθεί σταδιακά ως το 2070, με το ERTnews να αναφέρει αναλυτικά το πώς διαμορφώνονται τα νούμερα.
Αναλυτικά, στα διμερή δάνεια από GLF των κρατών-μελών της ευρωζώνης, το υπόλοιπο φτάνει τα 26,3 δισ. ευρώ, τα οποία υπολογίζεται ότι έως το 2026 θα μειωθούν στα 19 δισ. ευρώ, με πλήρη εξόφληση μέχρι το 2031. Εκ των δανείων του EFSF (141,8 δισ. ευρώ αρχικά), σήμερα παραμένουν 125,7 δισ. ευρώ υπόλοιπο, που θα αποπληρωθεί ως το 2070, ενώ οι δόσεις του ESM (58,8 δισ. ευρώ) ξεκινούν την αποπληρωμή τους από το 2034 και θα διαρκέσει μέχρι το 2060.
Οι επιπλέον υποχρεώσεις που τρομάζουν
Στις ανωτέρω οφειλές έρχονται να προστεθούν 11,6 δισ. ευρώ σε δάνεια από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων και σχεδόν 11,4 δισ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης (RRF), με την πρώτη δόση να πληρώνεται το 2032. Συνολικά, με την πρόσθεση αυτών των δύο πηγών, οι συνολικές υποχρεώσεις ξεπερνούν το αστρονομικό ποσό των 230 δισ. ευρώ, έως και το 2070!
- Με το τέλος του 2025, οι οφειλές προς ευρωπαϊκούς θεσμούς θα ανέρχονται στα 220 δισ. ευρώ, αντιστοιχώντας σε 88% του ΑΕΠ και 55% του σημερινού χρέους.
- Η χώρα καταγράφει το μεγαλύτερο δημόσιο χρέος της Ε.Ε., το οποίο περιορίστηκε το 2025 στο 146,1% του ΑΕΠ από 154,1% το 2024. Η αποκλιμάκωση εκτιμάται ότι θα συνεχιστεί, με περαιτέρω μείωση στο 136,8% για το 2026 και κάτω από 120% μέχρι το 2029.
Η τάση αυτή οφείλεται κυρίως στην ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας και τη διατήρηση υψηλών πρωτογενών πλεονασμάτων. Το 2025, τα πλεονάσματα συνέβαλαν στη μείωση του χρέους κατά 4,9 μονάδες, ενώ για το 2026 εκτιμάται εξίσου σημαντική πτώση.
Ιστορική πρόκληση για τα δημοσιονομικά
Η αποπληρωμή του υπέρογκου αυτού χρέους προϋποθέτει διαρκή και σταθερά πρωτογενή πλεονάσματα. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει συστήσει ετήσιο πλεόνασμα της τάξης του 2% του ΑΕΠ τουλάχιστον μέχρι τα μέσα αυτού του αιώνα. Η επίτευξη αυτού του στόχου κρίνεται απαιτητική, δεδομένης της μακράς περιόδου και της αστάθειας στις συνθήκες των αγορών και της ανάπτυξης.
Τέλος, οι όποιες εκτιμήσεις για μελλοντικά δημοσιονομικά πλεονάσματα και την πορεία του χρέους πρέπει να γίνονται με προσοχή, καθώς επηρεάζονται από πολλούς απρόβλεπτους παράγοντες, μεταξύ των οποίων και το κόστος δανεισμού διεθνώς.
