Η ελληνική οικονομία σημειώνει έντονη αναπτυξιακή πορεία χάρη στους ευρωπαϊκούς πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης, όπως επιβεβαιώνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Αυτή η ενίσχυση, όμως, έρχεται με ένα βαρύ τίμημα: η αυξημένη επενδυτική δραστηριότητα «φουσκώνει» ταυτόχρονα τις εισαγωγές και το εμπορικό έλλειμμα της χώρας.
Συγκεκριμένα, στις εαρινές προβλέψεις της, η Κομισιόν εκτιμά πως το Ταμείο θα εξακολουθεί να τροφοδοτεί την ελληνική οικονομία και το 2026, διατηρώντας τις επενδύσεις σε υψηλά επίπεδα λόγω της άφθονης χρηματοδότησης από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Ωστόσο, η εξάρτηση αυτών των επενδύσεων από εισαγόμενα υλικά, τεχνολογικό εξοπλισμό, πρώτες ύλες και ενδιάμεσα αγαθά, περιορίζει το θετικό τους αντίκτυπο στην εγχώρια παραγωγή.
Αυτό αντικατοπτρίζεται ξεκάθαρα στις εκτιμήσεις για το έλλειμμα τρεχουσών συναλλαγών: η Επιτροπή περιμένει να φτάσει το 7,1% του ΑΕΠ το 2026 (από 6% το 2025), προτού μειωθεί ελαφρώς στο 6,1% το 2027. Η αύξηση των εισαγωγών, που οφείλεται κυρίως στην επενδυτική ζήτηση, διατηρεί το εμπορικό έλλειμμα σε υψηλά επίπεδα.
Παρόλα αυτά, η συνολική συνεισφορά του Ταμείου Ανάκαμψης παραμένει θετική: σύμφωνα με την Κομισιόν, οι ευρωπαϊκοί πόροι είναι ανάχωμα απέναντι στις πιέσεις που προκαλούν η ενεργειακή κρίση, η συρρίκνωση του διαθέσιμου εισοδήματος και η πτώση της κατανάλωσης. Για το 2026 προβλέπεται ανάπτυξη της τάξης του 1,8%, ενώ το 2027 αναμένεται επιβράδυνση στο 1,6% καθώς τα κεφάλαια του RRF σταδιακά περιορίζονται.
Το μείζον ερώτημα, όμως, παραμένει: πόσο ωφελούν πραγματικά την ελληνική οικονομία οι επενδύσεις με αυξημένη εισαγωγική εξάρτηση; Η περιορισμένη διάχυση στην εγχώρια αγορά και η αδυναμία ενίσχυσης των ελληνικών παραγωγικών αλυσίδων περιορίζουν τα μακροπρόθεσμα οφέλη και θέτουν υπό αμφισβήτηση τη βιωσιμότητα της ανάπτυξης.
Καθώς οι πόροι του Ταμείου Ανάκαμψης περνούν στο τελικό στάδιο απορρόφησης, η προσοχή στρέφεται πλέον στην πραγματική απόδοση των έργων για την εθνική οικονομία. Η δημιουργία νέων θέσεων εργασίας, η μόνιμη αύξηση της παραγωγικότητας και η σύνδεση με την εγχώρια επιχειρηματικότητα είναι πλέον τα κρίσιμα ζητούμενα.
Το 2027, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της Κομισιόν, αναμένεται να αποτελέσει χρονιά-κλειδί όπου θα δοκιμαστούν οι αντοχές της ανάπτυξης χωρίς τα ίδια επίπεδα ευρωπαϊκών ενισχύσεων, ενώ το εμπορικό έλλειμμα αναμένεται να παραμείνει υψηλό εάν δεν περιοριστεί η εξάρτηση από τις εισαγωγές. Η πρόκληση πλέον είναι ξεκάθαρη: κάθε ευρώ ευρωπαϊκής χρηματοδότησης να μετατρέπεται σε ουσιαστικό όφελος για τη χώρα και όχι να «χάνονται» σε προϊόντα και υπηρεσίες του εξωτερικού.
