Ανατροπές στη Συμμαχία φέρνει η επιμονή του Μαρκ Ρούτε για μεγαλύτερες αμυντικές δαπάνες και το νέο στρατηγικό τοπίο μετά την αποχώρηση των ΗΠΑ από τη Γερμανία.
Ο Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, επανέλαβε τη σημασία τήρησης των ιστορικών αποφάσεων που ελήφθησαν στη Σύνοδο Κορυφής της Χάγης το 2025, όπου τα μέλη δεσμεύτηκαν για αύξηση των αμυντικών δαπανών στο 5% του ΑΕΠ μέχρι το 2035.
Σε δηλώσεις του από τις Βρυξέλλες, λίγες μέρες πριν από τη Συνάντηση Υπουργών Εξωτερικών του ΝΑΤΟ που θα φιλοξενηθεί στις 21-22 Μαΐου στη Σουηδία, έκανε σαφές ότι για τη Συμμαχία πλέον προέχει η πρακτική εφαρμογή αυτών των δεσμεύσεων.
Κύρια ζητήματα της υπουργικής συνάντησης σε σουηδικό έδαφος είναι τόσο η προετοιμασία για τη Σύνοδο Κορυφής της Άγκυρας (7-8 Ιουλίου), όσο και η συνέχιση της υποστήριξης προς την Ουκρανία. Χαρακτηριστικό είναι ότι έπειτα, οι Υπουργοί Εξωτερικών θα συνομιλήσουν με τον Ουκρανό ομόλογό τους, Αντριι Σιμπίχα, προκειμένου να αποφασίσουν για σταθερή και μακροχρόνια βοήθεια προς το Κίεβο.
Ο Ρούτε σημείωσε: «Δεν τίθεται ζήτημα για το αν απαιτούνται περαιτέρω ενέργειες, αλλά για το πόσο γρήγορα θα προχωρήσουν οι δεσμεύσεις σε πράξεις». Τόνισε πως δεν αρκούν οι προφορικές υποσχέσεις και ζήτησε σταθερή και μακροχρόνια αύξηση της στρατιωτικής ισχύος, με ενίσχυση της παραγωγής αμυντικής βιομηχανίας και των αποτρεπτικών ικανοτήτων στις δύο πλευρές του Ατλαντικού.
Στη νέα εποχή του «ΝΑΤΟ 3.0», η Ευρώπη και ο Καναδάς αναλαμβάνουν μεγαλύτερη ευθύνη για τη συμβατική άμυνα, με τη διοίκηση τριών πυλώνων να περνά σε ευρωπαϊκά χέρια, ενώ οι ΗΠΑ διατηρούν δικές τους βασικές επιτελικές θέσεις. Αυτό το νέο μοντέλο, σύμφωνα με τον Ρούτε, ενισχύει την αμυντική ανεξαρτησία της Ευρώπης στο πλαίσιο της Συμμαχίας.
Πώς αλλάζει η δομή των στρατευμάτων μετά την αποχώρηση των ΗΠΑ;
Αναφερόμενος στη μετακίνηση περίπου 5.000 Αμερικανών στρατιωτών από τη Γερμανία, ο Ρούτε διαβεβαίωσε ότι δεν θα υπάρξει καμία επίπτωση στην επιχειρησιακή ετοιμότητα ή στα αμυντικά σχέδια του ΝΑΤΟ. Διευκρίνισε πως πρόκειται για μια διαδικασία αναμενόμενη που θα πραγματοποιηθεί σταδιακά και με σχεδιασμό.
Επιπλέον, προανήγγειλε ότι στο τέλος της εβδομάδας θα ανακοινωθεί το νέο «NATO Force Model», η δεξαμενή ταχυκίνητων δυνάμεων 32 χωρών, που μπορεί να κινητοποιηθεί μέσα σε 180 ημέρες σε περίπτωση μεγάλης κρίσης.
Έντονες αντιδράσεις για τα drones στη Βαλτική
Σε ερώτηση για πρόσφατα περιστατικά μη επανδρωμένων στη Βαλτική, ο Μαρκ Ρούτε τόνισε ότι το ΝΑΤΟ αντέδρασε με ψυχραιμία και αποφασιστικότητα, ενώ ξεκαθάρισε ότι οι ισχυρισμοί της ρωσικής πλευράς πως η Λετονία στηρίζει επιθέσεις στην ίδια τη Ρωσία μέσω ουκρανικών drones, είναι «εντελώς γελοίοι».
