Το Μεξικό ζει δραματικές στιγμές μετά την εξόντωση του διαβόητου βαρόνου ναρκωτικών Νεμέσιο Οσεγκέρα Θερβάντες, γνωστού ως Ελ Μέντσο, ηγέτη του καρτέλ CJNG. Η δολοφονία του κατά τη διάρκεια εντυπωσιακής στρατιωτικής επιχείρησης στη Χαλίσκο πυροδότησε αλυσιδωτές αντιδράσεις βίας σε ολόκληρη τη χώρα. Μέσα σε λίγες ώρες, τουλάχιστον 26 άτομα έχασαν τη ζωή τους, ενώ ολόκληρες περιοχές παραδόθηκαν στο χάος: ένοπλες ομάδες προχώρησαν σε επιθέσεις, πυρπολήσεις αυτοκινήτων, αποκλεισμούς μεγάλων οδικών αξόνων, επιθέσεις σε τράπεζες καθώς και πανικό σε αεροδρόμια και τουριστικές περιοχές.
Ο εξηντάχρονος πρώην αστυνομικός ανέβασε το CJNG σε παγκόσμια κλίμακα, καθιστώντας το μία από τις πιο αδίστακτες εγκληματικές οργανώσεις με τεράστια διακίνηση ναρκωτικών, όπως κοκαΐνη και φαιντανύλη, προς τις Ηνωμένες Πολιτείες. Παρότι θεωρείται σημαντικό χτύπημα για τις μεξικανικές αρχές αλλά και όφελος στις σχέσεις με ΗΠΑ, το έμμεσο τίμημα ήταν βαρύ: δεκάδες νεκροί, ακόμη και μέλη της Εθνικής Φρουράς και άμαχοι, ενώ υπήρξαν εκατοντάδες συλλήψεις και γενικός συναγερμός στη χώρα.
Η πρόεδρος Κλάουντια Σέινμπαουμ αντέδρασε στέλνοντας χιλιάδες στρατιώτες στην περιοχή για να περιορίσει τη βία, ενώ αξιωματούχοι τόνισαν ενίσχυση του αποτρεπτικού μηχανισμού και επιβεβαίωσαν τη στενή συνεργασία με αμερικανικές υπηρεσίες. Βασικό ρόλο στην εντολή του Ελ Μέντσο διαδραμάτισε η νέα αμερικανική Κοινή Διυπηρεσιακή Μονάδα Κατά των Καρτέλ, ενώ η αμοιβή για τη σύλληψή του από τις ΗΠΑ ανερχόταν στα 15 εκατομμύρια δολάρια.
Η επιχείρηση ολοκληρώθηκε με τη σύλληψη του Οσεγκέρα στην Ταπάλπα, πόλη με 20.000 κατοίκους στη Χαλίσκο. Ο βαρόνος τραυματίστηκε κατά την εισβολή των δυνάμεων ασφαλείας και πέθανε καθ’ οδόν προς την Πόλη του Μεξικού, ενώ άλλα εννέα μέλη του καρτέλ βρήκαν τον θάνατο.
Σαρωτική ήταν η βίαιη αντίδραση: σε 13 πολιτείες ξεκίνησαν συντονισμένες επιθέσεις, πυρκαγιές και καταστροφές, κυρίως στη Γουαδαλαχάρα – μητροπολιτικό κέντρο 1,4 εκατ. κατοίκων και διοργανώτρια του Παγκοσμίου Κυπέλλου –, ενώ πανικός εξαπλώθηκε στο αεροδρόμιό της και σε γνωστά τουριστικά μέρη όπως το Κανκούν και η Πλάγια ντελ Κάρμεν στη Γιουκατάν.
Σύμφωνα με τον Υπουργό Ασφάλειας Ομάρ Γκαρσία Χαρφούχ, μεταξύ των νεκρών βρίσκονται 25 μέλη της Εθνικής Φρουράς και ένας φρουρός ασφαλείας. Πηγές αποκαλύπτουν πως πληροφορίες που οδήγησαν στη σύλληψη του βαρόνου δόθηκαν από γυναίκα που διατηρούσε σχέση μαζί του.
Η νέα αμερικανική επιχείρηση για την εξάρθρωση των καρτέλ, που πέρασε σε φάση δράσης τον προηγούμενο μήνα, συνεργάζεται με πολλές αμερικανικές υπηρεσίες, χτυπώντας δίκτυα διακίνησης στα σύνορα με το Μεξικό αλλά και διεξάγοντας επιθέσεις εναντίον στόχων στην Καραϊβική και τον Ειρηνικό.
