Νέα δεδομένα φέρνει το επικείμενο νομοσχέδιο του υπουργείου Ανάπτυξης, το οποίο σχεδιάζεται να μπει σύντομα σε δημόσια διαβούλευση, με στόχο την πρόληψη της δημιουργίας νέων «κόκκινων» καταναλωτικών δανείων και την προστασία των νοικοκυριών από την υπερχρέωση. Το νομοθέτημα ενσωματώνει την Οδηγία 2023/2225 της ΕΕ στην ελληνική νομοθεσία και θέτει «φρένο» σε αθέμιτες τακτικές που χρησιμοποιούν τράπεζες και επιχειρήσεις εις βάρος των πολιτών.
Ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης ανέδειξε ότι η νέα ρύθμιση καλύπτει καταναλωτικά δάνεια έως 100.000 ευρώ χωρίς εξασφαλίσεις, προστατεύοντας ουσιαστικά τους δανειολήπτες από καταχρηστικούς όρους και αδιαφανείς χρεώσεις. Με τη νέα νομοθεσία, τα τελικά ποσά που μπορεί να φτάσει ένα τέτοιο δάνειο (με τους τόκους) δεν θα ξεπερνά το 30%-50% πάνω από το αρχικό κεφάλαιο, εναρμονισμένα δηλαδή με τις πρακτικές της υπόλοιπης Ευρώπης.
Επιπλέον, θεσπίζεται το δικαίωμα υπαναχώρησης: οι καταναλωτές μπορούν να αποχωρήσουν από τη σύμβαση δανείου εντός 14 ημερών χωρίς καμία δικαιολογία.
Διαφάνεια και σαφής ενημέρωση κάθε στιγμή
Οι νέες διατάξεις απαιτούν από τα πιστωτικά ιδρύματα να παρέχουν στους πελάτες ολοκληρωμένη και ξεκάθαρη πληροφόρηση πριν από κάθε συμφωνία, βοηθώντας τους να λάβουν συνειδητές αποφάσεις βάσει των προσωπικών τους αναγκών και οικονομικών δυνατοτήτων. Θα εφαρμόζονται επίσης αυστηροί έλεγχοι πιστοληπτικής ικανότητας και οι καταναλωτές θα λαμβάνουν ενημέρωση ακόμα και αν απορριφθούν για κάποιο προϊόν δανεισμού, με εξήγηση των λόγων.
Για τα δάνεια χωρίς εμπράγματες εξασφαλίσεις, θεσπίζεται ανώτατο πλαφόν στο ετήσιο πραγματικό επιτόκιο (ΣΕΠΕ) της τάξης του 40%, το οποίο συμπεριλαμβάνει όχι μόνο τον τόκο αλλά και κάθε επιπλέον τραπεζική χρέωση. Η ρύθμιση θα αφορά αποκλειστικά συμβάσεις έως 100.000 ευρώ, γεγονός που εξαιρεί τα ανοικτά δάνεια και τις πιστωτικές κάρτες.
Επίσης, οι δανειστές θα έχουν υποχρέωση να ενημερώνουν άμεσα τους πελάτες για οποιαδήποτε καθυστέρηση πληρωμής δόσης και να προτείνουν εναλλακτικές λύσεις πριν κινηθούν προς μέτρα είσπραξης, με σκοπό να προληφθεί η περαιτέρω οικονομική επιβάρυνση.
Στο μικροσκόπιο τα προγράμματα “Αγόρασε τώρα, πλήρωσε αργότερα”
Το πλαίσιο εκσυγχρονίζεται και καλύπτει πλέον και τις σύγχρονες μεθόδους αγορών με δόσεις, όπως το «Buy Now – Pay Later». Οι πάροχοι αυτών των υπηρεσιών θα είναι πλέον υποχρεωμένοι να ελέγχουν σε βάθος την πιστοληπτική ικανότητα των πελατών τους πριν εγκρίνουν κάποια αγορά με δόσεις, ώστε να περιοριστεί ο κίνδυνος υπερχρέωσης.
Παράλληλα, το νομοσχέδιο ενισχύει τις δυνατότητες εποπτείας της αγοράς και προβλέπει αυστηρά πρόστιμα για τυχόν παραβάσεις, ενώ δίνει έμφαση στην πρόληψη, προσφέροντας υπηρεσίες συμβουλευτικής και ευκαιρίες εκπαίδευσης στους πολίτες για καλύτερη διαχείριση χρεών και χρηματοοικονομικού κινδύνου.
