Ένα από τα μεγαλύτερα αρχαιολογικά μυστήρια μόλις λύθηκε: Μια χαμένη πόλη που ίδρυσε ο Μέγας Αλέξανδρος βρέθηκε στο σημερινό Ιράκ, κοντά στον Περσικό Κόλπο, σηματοδοτώντας μια κοσμοϊστορική ανακάλυψη για τον ελληνιστικό κόσμο. Η Αλεξάνδρεια του Τίγρη, που για αιώνες ήταν θαμμένη και αόρατη στην ανθρώπινη ιστορία, αναδύθηκε χάρη στις άοκνες προσπάθειες αρχαιολόγων.

Η πόλη αυτή, ιδρυμένη τον 4ο αιώνα π.Χ. κατόπιν επιλογής του ίδιου του Αλέξανδρου, ήταν κάποτε κεντρικό λιμάνι που ένωνε την Ινδία, τη Μεσοποταμία και τη Μεσόγειο. Μετά τον 3ο αιώνα μ.Χ., η μετακίνηση της κοίτης του Τίγρη την απομόνωσε από τη θάλασσα, οδηγώντας στη σταδιακή παρακμή της. Πλέον, όμως, η αληθινή της διάσταση αποκαλύφθηκε, καθώς ερευνητές αξιοποίησαν σύγχρονες τεχνολογίες, όπως drone και γεωφυσικές σαρώσεις υψηλής ανάλυσης, και χαρτογράφησαν τα τείχη, τους δρόμους αλλά και τα οικοδομικά της τετράγωνα.
Η ερευνητική ομάδα, παρά την επικινδυνότητα λόγω της δράσης του ISIS στη δεκαετία του 2010, κατάφερε υπό αυστηρή επιτήρηση να φέρει στο φως πολυάριθμα αρχιτεκτονικά ευρήματα: συγκροτήματα ναών, εργαστήρια με φούρνους και κλιβάνους, ερείπια του λιμανιού και του εξελιγμένου συστήματος καναλιών της περιοχής.
Η εξαιρετική διατήρηση πολλών οικοδομημάτων εντυπωσίασε τον καθηγητή Στέφαν Ρ. Χάουζερ, ο οποίος επισήμανε ότι το μέγεθος και η οργάνωση της πόλης ξεπερνούν κάθε προσδοκία, μοιάζοντας με άλλες διάσημες Αλεξάνδρειες.
Ο ίδιος αποκάλυψε ότι ο Μέγας Αλέξανδρος διάλεξε προσωπικά το σημείο γύρω στο 324 π.Χ., με στρατηγικό σκεπτικό λόγω της εγγύτητας με τον σημαντικότατο υδάτινο δρόμο του Τίγρη. Η πόλη εκτείνεται σε μια τεράστια έκταση περίπου 2,5 τετραγωνικών μιλίων, με ασύγκριτα μεγάλα οικοδομικά τετράγωνα ακόμη και σε σύγκριση με μητροπόλεις της εποχής όπως η Σελεύκεια ή η Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου.
Οι πρώτες έρευνες ξεκίνησαν το 2016, υπό τη ηγεσία των Βρετανών αρχαιολόγων Τζέιν Μουν, Ρόμπερτ Κίλικ και Στιούαρτ Κάμπελ, σε αντίξοες συνθήκες ζέστης και αναταραχών. Με τη νέα αυτή αποκάλυψη, οι ειδικοί ευελπιστούν να φωτίσουν πολλά άγνωστα για τη Παρθική Αυτοκρατορία, που κυριάρχησε στην περιοχή μετά τον Αλέξανδρο, καθώς η ιστορία, η κοινωνική οργάνωση και ο πολιτισμός της μέχρι τώρα παραμένουν σκοτεινά. Η αρχαιολογική ανακάλυψη της Αλεξάνδρειας στον Τίγρη ρίχνει φως σε μια ξεχασμένη πτυχή της ανθρώπινης ιστορίας και αλλάζει τα δεδομένα για το αρχαίο Ιράκ και την επιρροή του Μεγάλου Αλεξάνδρου.
