Μια πρόσφατη μελέτη του Ινστιτούτου Μικρών Επιχειρήσεων της ΓΣΕΒΕΕ αποκάλυψε τις μεγάλες αδυναμίες που αντιμετωπίζει η ελληνική χειροτεχνία: απουσία εξειδικευμένων δομών στήριξης, καθώς και η σοβαρή μείωση της μεταφοράς γνώσης από παλιότερες γενιές στους νεότερους. Παρά τα προβλήματα, η έρευνα υπογραμμίζει τη σπουδαιότητα της σύνδεσης της εκπαίδευσης και της κατάρτισης με την πραγματική αγορά εργασίας.
Η χειροτεχνία συναντά πλέον τη δημιουργική βιομηχανία, τον τουρισμό και τον πολιτισμό. Η μελέτη προτείνει τη δημιουργία ενός επίσημου μηχανισμού που θα ενώνει χειροτέχνες με τουριστικές επιχειρήσεις, πολιτιστικούς φορείς, φεστιβάλ, startup και σχολές design, ώστε όλοι — δημιουργοί, πολιτιστικές δομές και ταξιδιώτες — να επωφελούνται.
Η ελληνική χειροτεχνία μοιάζει με το βασίλειο της «ωραίας κοιμωμένης», γεμάτη κρυμμένους θησαυρούς σε κεραμική, υφαντουργία, αργυροχρυσοχοΐα, ξυλογλυπτική και δερμάτινες εργασίες. Χαμένες παραδόσεις από χώρους όπως τα Γιάννενα, το Πήλιο, η Καστοριά, το Μέτσοβο, η Κρήτη, η Σίφνος, η Ρόδος και η Κέρκυρα γνώρισαν ακόμη μεγαλύτερη πτώση μετά το κλείσιμο του ΕΟΜΜΕΧ το 2012, οδηγώντας σε λουκέτα εργαστηρίων και απώλεια πολύτιμων τεχνογνωσιών.
Μέσα όμως σε αυτό το δύσκολο σκηνικό, την άνοιξη ξεκίνησε μια νέα πολιτιστική κινητικότητα: Τον Απρίλιο, το Υπουργείο Πολιτισμού διοργάνωσε διεθνές συνέδριο με θέμα τις σύγχρονες τάσεις στην ελληνική χειροτεχνία. Η υπουργός Λίνα Μενδώνη ανακοίνωσε πιλοτικά προγράμματα κατάρτισης σε υφαντική, κεραμική και ξυλοτεχνία με τη συνεργασία πανεπιστημίων, ενώ οι πρώτοι απόφοιτοι παρουσίασαν τις δημιουργίες τους.
Στη Ρόδο, που φημίζεται για την κεραμική της παράδοση, πραγματοποιήθηκε η Μπιενάλε Σύγχρονης Κεραμικής με κυβερνητικές δηλώσεις για την αναβίωση της χειροτεχνίας και συζήτηση γύρω από τη συμμετοχή φοιτητών της ξυλογλυπτικής σε μεγάλη διεθνή παραγωγή.
Το Noéma Craft Prize έρχεται να αναδείξει τη νέα γενιά Ελλήνων χειροτεχνών, προσφέροντας ένα μεγάλο χρηματικό έπαθλο. Το βραβείο, το οποίο συνδυάζει παράδοση και σύγχρονη δημιουργία, θα απονεμηθεί σε ειδική έκθεση στο Καπνεργοστάσιο της Βουλής των Ελλήνων μεταξύ 18 και 30 Ιουνίου, όπου θα παρουσιαστούν οι μοναδικές δημιουργίες των δεκαπέντε φιναλίστ.
Η ελληνική χειροτεχνία, με βαθιές ρίζες και ανεξάντλητο ταλέντο, δείχνει πως μπορεί να ξαναγεννηθεί και να κατακτήσει ξανά τη θέση που της αξίζει — αν αφυπνιστούν οι σωστές δυνάμεις και γίνουν βήματα που όλοι περιμέναμε χρόνια!
