Σημαντική ανατροπή στις ευρω-αφγανικές σχέσεις φέρνει η ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Ένωσης να καλέσει αντιπροσωπεία των Ταλιμπάν στις Βρυξέλλες! Στόχος της επικείμενης συνάντησης είναι να συζητηθούν κρίσιμα ζητήματα που αφορούν την επιστροφή μεταναστών από την Ευρώπη προς το Αφγανιστάν.
Όπως αποκαλύπτει το Γαλλικό Πρακτορείο, η ΕΕ ετοιμάζεται να στείλει επίσημη επιστολή στην Καμπούλ για να ρυθμίσει τη συνάντηση, η οποία αναμένεται να οργανωθεί με τη συνεργασία της Σουηδίας, συνεχίζοντας τη διπλωματική κινητικότητα που έχουν ήδη εγκαινιάσει δύο πρόσφατες ευρωπαϊκές αποστολές στο Αφγανιστάν.
Οι συζητήσεις θα διεξαχθούν σε τεχνικό επίπεδο, όπως επιβεβαιώνει εκπρόσωπος της Κομισιόν, χωρίς ακόμη να έχει προσδιοριστεί η ακριβής ημερομηνία άφιξης των Ταλιμπάν στη βελγική πρωτεύουσα. Για να πραγματοποιηθεί η συνάντηση, οι βελγικές αρχές δηλώνουν έτοιμες να παρακάμψουν συγκεκριμένα περιοριστικά μέτρα, παρά το γεγονός ότι οι Ταλιμπάν δεν έχουν επίσημη αναγνώριση από την ΕΕ.
Το φλέγον ζήτημα της απέλασης μεταναστών απασχολεί ιδιαίτερα 20 από τα 27 κράτη μέλη, τα οποία αναζητούν σκληρότερη μεταναστευτική πολιτική. Πολλές από αυτές τις κυβερνήσεις είχαν τονίσει μέσω επιστολής τον περασμένο Οκτώβριο την ανάγκη για νέες διπλωματικές πρωτοβουλίες με στόχο τον επαναπατρισμό Αφγανών μεταναστών, ιδίως όσων έχουν καταδικαστεί δικαστικά.
Η Ευρώπη, που κατά τη διάρκεια του αφγανικού πολέμου είχε δεχθεί τεράστιο αριθμό αφγανών αιτούντων άσυλο (μόνο το 2025 αποτελούσαν τη μεγαλύτερη ομάδα αιτήσεων), τώρα στρέφεται μαζικά σε πολιτικές επιστροφών. Γερμανία και Αυστρία ήδη πρωτοπορούν με ομαδικές απελάσεις, ενώ και άλλες χώρες, όπως το Βέλγιο και η Σουηδία, προετοιμάζουν την αυστηροποίηση της στάσης τους.
Ωστόσο, ανθρωπιστικές οργανώσεις και ακτιβιστές προειδοποιούν για τον κίνδυνο ζωών. «Η επιστροφή πληθυσμών σε μια χώρα όπου εκατομμύρια στερούνται βασικά μέσα διαβίωσης δεν είναι απλή πολιτική, αλλά μπορεί να οδηγήσει σε τραγωδίες», τονίζει η Λίσα Όουεν της International Rescue Committee. Πράγματι, το Αφγανιστάν αντιμετωπίζει τεράστια κρίση, με πάνω από 5 εκατομμύρια αφγανικές επιστροφές από Ιράν και Πακιστάν από το 2023, οι περισσότεροι σε συνθήκες ακραίας φτώχειας.
Το παρασκήνιο των ευρωπαϊκών ταξιδιών στην Καμπούλ περιλάμβανε και συλλογή στοιχείων για τη λειτουργικότητα του αεροδρομίου και την επίλυση τεχνικών θεμάτων, όπως η έκδοση ταξιδιωτικών εγγράφων για Αφγανούς σε χώρες όπου δεν υπάρχει επίσημη εκπροσώπηση των Ταλιμπάν. Το επόμενο βήμα, με φόντο τα αμέτρητα ερωτήματα και αντιδράσεις, θα δοθεί λοιπόν στο τραπέζι των Βρυξελλών.
